Phần 3: Đánh gậy sắt - gỗ và rescure - Hit down on the ball

Đánh bóng khi đầu gậy đang di chuyển xuống.

Hãy xem xét một ví dụ mô tả điều gì xảy ra khi gôn thủ đánh bóng hit down.

John Graham mô tả cao độ của các yếu tố khi đánh trúng bóng. HÌnh chụp từ video số 4c

Băng dán dọc theo gờ bàn đại diện cho đường thẳng bóng mục tiêu. Vòng tròn đại diện cho cung di chuyển của đầu gậy của gôn thủ có kiểu swing 1 mặt phẳng (one plan). Nếu gôn thủ swing dọc theo đường thẳng bóng mục tiêu thì cung di chuyển của đầu gậy đối xứng hoàn toàn so với đường thẳng bóng mục tiêu. Trong vi dụ này, điểm thấp nhất của cung di chuyển của đầu gậy nằm trên đường thẳng bóng mục tiêu trên mặt đất, hướng cung di chuyển đầu gậy khi tiếp xúc bóng hướng thẳng về phía mục tiêu. Khi đặt bóng ở điểm này. Nếu mặt gậy cũng nhắm thẳng về phía mục tiêu thì đường bóng của cú đánh này sẽ bay thẳng về phía mục tiêu nếu đánh trung điểm ngọt trên mặt gậy. Tuy nhiên hầu hết gôn thủ chuyên nghiệp đều đánh bóng “hit down” khi đánh bằng gậy sắt và điểm thấp nhất của cung di chuyển của đầu gậy nằm ở phía sau bóng (gần phía mục tiêu), điểm thấp nhất cũng là chỗ sâu nhất trong dấu divot (dấu gậy cày xuống đất). Hãy xem một mô tả khác về ví dụ hit down khi đánh bóng.

John đang diễn tả một cú đánh hit down. Hình chụp từ video số 4c.

Hãy chú ý điểm thấp nhất của vòng tròn. Đường thẳng màu xanh lá cây là đường thẳng bóng mục tiêu. Hình tròn màu đen là bóng đang đặt trên đường thẳng bóng mụ tiêu. Mũi tên màu xanh dương đại diện cho cung di chuyển của đầu gậy. Mũi tên màu xám đại diện cho góc tấn công của của đầu gậy khi đánh xuống bóng.

Hãy chú ý rằng cung di chuyển của đầu gậy là hướng đi xuống và hướng ra ngoài khi di chuyển từ vị trí bóng đến điểm thấp nhất. Điều đó có nghĩa là cung di chuyển của đầu gậy khi tiếp xúc bóng hướng nhẹ sang phải của mục tiêu và bóng sẽ không thể bay thẳng về phía mục tiêu (bởi vì tồn tại góc lệch giữa cung di chuyển của đầu gậy và mặt gậy khi tiếp xúc bóng). Bóng khởi đầu cất lên hướng nhẹ sang bên phải của mục tiêu và lượn nhẹ ngược sang bên trái (bởi vì bóng bị xoáy ngang ngược chiều kim đồng hồ do mặt gậy đóng nhẹ so với cung di chuyển của đầu gậy).

Để hướng cung di chuyển của đầu gậy hướng thẳng về phía mục tiêu khi tiếp xúc bóng thì toàn bộ cung di chuyển của đầu gậy (toàn bộ vòng tròn) phải xoay sang bên trái.

Nếu toàn bộ cung di chuyển của đầu gậy xoay qua bên trái, thì đường thẳng tuyến tuyến giữa mặt đất và mặt phẳng tạo bởi cung di chuyển của đầu gậy cũng hướng sang trái của mục tiêu. Hãy xem xét một ví dụ về đường thẳng tiếp tuyến khi nó được xoay sang bên trái.

Hình vẽ mô tả cung di chuyển của đầu gậy khi đường tiếp tuyến được xoay sang bên trái.

Đường thẳng màu xám đen đại diện cho đường thẳng bóng mục tiêu. Đường thẳng màu xanh lá cây đại diện cho đường tiếp tuyến đã xoay sang trái. Hướng của đường màu xanh cũng chính là hướng di chuyển của đầu gậy tại điểm thấp nhất (không phải tại vị trí bóng). Tại thời điểm tiếp xúc bóng ở vị trí trước điểm thấp nhất, cung di chuyển của đầu gậy sẽ hướng thẳng về phía mục tiêu nếu đường thẳng màu xanh xoay qua trái đúng độ cần thiết. Và lúc này nếu mặt gậy cũng nhắm về phía mục tiêu tại thời điểm này thì bóng sẽ bay thẳng về phía mục tiêu. Câu hỏi bây giờ là gôn thủ nên xoay đường tiếp tuyến sang bên trái bao nhiêu là đủ khi anh ta muốn đánh hit down và bóng bay thẳng về phía mục tiêu?

Câu trả lời cho câu hỏi trên phụ thuộc vào góc nghiêng của mặt phẳng swing khi tiếp xúc bóng.

Định nghĩa góc nghiêng của mặt phẳng swing khi tiếp xúc bóng – tài liệu tham khảo số 1.

Mặt phẳng swing hình thành bởi cung di chuyển của đầu gậy/thân gậy tạo thành một góc nghiêng so với mặt đất. Nếu thực sự chính xác thì đây chính là cung di chuyển của điểm ngọt (sweet spot) trên mặt gậy. Tuy nhiên sự sai khác giữa mặt phẳng của thân gậy và sweet spot không nhiều lắm. Nên ta có thể xem xét và chấp nhận quan sát đầu gậy để đánh giá.

Nếu góc nghiêng này khoảng 45 độ khi tiếp xúc bóng và đầu gậy vẫn tiếp tục di chuyển xuống và ra ngoài thì đầu gậy sẽ di chuyển khoảng 1 độ ra ngoài tương ứng với di chuyển đi xuống 1 độ. Đối với gậy sắt thì mặt phẳng dốc hơn và vì thế nó di chuyển ra ngoài ít hơn so với di chuyển xuống. Ví dụ góc nghiêng của gậy sắt số 8 là 60 độ khi tiếp xúc bóng, thì đầu gậy có thể chỉ di chuyển khoảng 0.6 độ ra ngoài tương ứng với 1 độ đi xuống. Vì thế nếu một gôn thủ đánh bóng hit down với gậy sắt 8 sẽ tạo ra góc tấn công 5 độ thì đầu gậy sẽ di chuyển ra ngoài khoảng 2.9 độ ( tài liệu tham khảo số 6).

Vì thế để có được cung di chuyển của đầu gậy hướng về phía mục tiêu thì đường tiếp tuyến phải xoay sang trái khoảng 2.9 độ. Để xác định góc 2.9 độ này, gôn thủ cần phải biết anh ta cần nhắm qua bên trái bao nhiêu yars khi đánh khỏang cách 150 yard bằng gậy sắt 8. Từ góc 2.9 độ và khoảng cách đánh 150 yard ta có thể tính được khoảng cách gôn thủ cần nhắm qua trái là 7.6 yarrd (tài liệu tham khảo số 6). Khi tôi viết là nhắm sang bên trái 7.6 yard nghĩa là tôi đang nói là đường tiếp tuyến xoay sang bên trái hướng đến điểm bên trái cách mục tiêu 7.6 yard chứ không phải là mặt gậy nhắm sang bên trái. Mặt gậy nên nhắm thẳng đến mục tiêu khi vào bóng và khi tiếp xúc bóng. Vì thế khi vào bóng, đường thẳng nối hai mũi bàn chân (song song với đường thẳng tiếp tuyến) với đường thẳng bóng mục tiêu phải tạo thành một góc 2.9 độ hướng sang trái, trong khi mặt gậy vẫn nhắm về phía mục tiêu (vuông góc với đường thẳng bóng –mục tiêu. Để mở mặt gậy ra khoảng 2.9 độ, tay trái gôn thủ phải cầm gậy lệch qua bên phải của gậy một chút khi vào bóng (tay trái cầm gậy strong hơn). Khi tiếp xúc bóng, lung cổ tay trái phẳng (flat left wirst) và lòng bàn tay phải sẽ vuông góc với đường thẳng tiếp tuyến và cho phép mặt gậy vuông góc với đường thẳng bóng mục tiêu.

Đây là một chuỗi hình ảnh diễn tả khái niệm đường tiếp tuyến ngắm sang trái khoảng 3 độ để người đọc có thể hiểu rõ rằng hơn về khái niệm này.

Tôi đã chụp lại hình ảnh từ video sau từ trên cao nhìn xuống một gôn thủ đang swing dọc theo một dụng cụ hỗ trợ.

Cung di chuyển của đầu gậy trên mặt phẳng swing. Hình chụp từ video trên.

Chuck Evans đang swing với một dụng cụ hỗ trợ tạo mặt phẳng swing. Mặt phẳng của tấm gỗ chính là mặt phẳng swing.

Đường màu vàng là đường thẳng bóng-mục tiêu cũng là đường thẳng tiếp tuyến giữa mặt phẳng swing và mặt đất. Mũi tên màu xanh là cung di chuyển của đầu gậy nằm trên mặt phẳng của tấm gỗ, nó đối xứng với đường thẳng bóng mục tiêu (bởi vì gôn thủ đang nhắm theo đường thẳng bóng mục tiêu). Low point là điểm thấp nhất. Vị trí tiếp xúc bóng nằm sau điểm thấp nhất.

Trong hình tiếp sau đây. Có hai hình, hình hai là hình tôi xoay hình 1 ngược chiều kim đồng hồ khoảng 3 độ.

HÌnh chụp từ video trên.

Hình 1 thể hiện gôn thủ đang swing gậy của anh ta dọc theo mặt tấm ván, đường thẳng màu xanh dương là đường thẳng bóng-mục tiêu cũng chính là đường tiếp tuyến giữa mặt phẳng swing và mặt đất. Cung màu xanh lá cây là cung di chuyển của đầu gậy và nó đối xứng so với đường thẳng bóng-mục tiêu.

Hình 2 là hình tôi xoay hình ngược chiều kim đồng hô 3 độ sang bên trái. Đường thẳng màu xanh là đường thẳng song song với đường thẳng bóng-mục tiêu và tôi đã di chuyển đường thẳng đó ra xa một chút để bạn dễ quan sát. Đường thẳng màu đỏ là đường thẳng tiếp tuyến đã xoay sang trái 3 độ. Hãy chú ý rằng cung màu xanh lá cây đại diện cho cung di chuyển của đầu gậy và lúc này nó đang đối xứng với đường tiếp tuyên màu đỏ. Để đánh bóng thẳng khi góc tấn công của gậy là 5 độ đi xuống, gôn thủ phải tạo ra một cung di chuyển của đầu gậy đối xứng với đường thẳng tiếp tuyến hướng sang trái, khi đó cung di chuyển của đầu gậy sẽ hướng về phía mục tiêu tại vị trí tiếp xúc bóng (không phải là điểm thấp nhất của cung swing). Hãy nhớ rằng mặt gậy lúc này cũng phải nhắm về phía mục tiêu và bóng phải đánh trúng điểm ngọt trên mặt gậy. Khi đạt được những điều đó thì bóng sẽ bay thẳng như kẻ chỉ đến mục tiêu.

Gôn thủ có thể nghĩ rằng nó quá phức tạp để tính toán khoảng cách cụ thể mà anh ta phải nhắm sang bên trái của mục tiêu cho từng gậy sắt khác nhau, để thực hiện nó dễ dàng hơn, gôn thủ có thể áp dụng 2 cách tiếp cận sau.

Cách 1: Phù hợp cho những gôn thủ có góc tấn công giống nhau khi đánh tất cả các gậy sắt (góc tấn công khoảng 5 độ). Về mặt lý thuyết thì khi đánh gậy sắt càng ngắn thì anh ta phải xoay tiếp tuyến sang bên trái càng ít đi (vì mặt phẳng swing đứng hơn). Để thực hiện việc tính toán nhắm tiếp tuyến sang trái ổn định khi đánh các gậy sắt khác nhau, anh ta có thể di chuyển bóng lùi lại dần bắt đầu từ điểm thấp nhất cho đến điểm giữa tư thế đứng của anh ta. Bóng càng đặt lùi lai xa phía sau thì góc tấn công càng dốc hơn và đầu gậy di chuyển từ trong ra ngoài nhiều hơn. Cách tiếp cận này sẽ cho phép gôn thủ “nhắm” sang trái gần giống nhau cho tất cả các gậy sắt của anh ta

Cách 2: Phù hợp với những gôn thủ thường không thay đổi vị trí đặt bóng khi đánh gậy sắt, bóng của họ cách đểm thấp nhất của cung swing khoảng 2-3inch. Tuy không phải xoay tiếp tuyến sang trái nhưng anh ta phải thay đổi góc tấn công bóng theo chiều dài của gậy để đảm bảo cung di chuyển của đầu gậy vẫn hướng sang trái đúng Họ thường sử dụng góc tấn công 5 độ cho những gậy sắt ngắn, góc tấn côn 2-4 độ cho gậy sắt trung bình và góc tấn công khoảng 1-2 độ cho gậy sắt dài.

Thực sự mà nói thì gôn thủ không phải chú ý luyện tập cực nhọc để thành thạo động tác “nhắm” trái này nếu anh ta không thể đánh bóng trúng điểm ngọt trên mặt gậy. Hay có thể nói, nêu bạn chưa đánh bóng trúng điểm ngọt, bạn hãy quên chuyện “nhắm” trái hay xoay tiếp tuyến này đi.

Phần 4: Đánh gậy driver - Hit up on the ball

Đánh trúng bóng khi đầu gậy đang di chuyển lên

Nhiều gôn thủ chuyên nghiệp thích đánh “hit up” khi đánh bằng gậy driver để tối ưu hóa khoảng cách đánh bóng. Đây cũng là điều thường được áp dụng bởi các gôn thủ nữ LPGA (góc tấn công trung bình khoảng dương 3 độ) và những gôn thủ muốn tối ưu khoảng cách đánh driver. Gôn thủ nam chuyên nghiệp PGA đánh